ÇEVİRİ PERFORMANS SÜRECİ

08.04.2015

ÇEVİRİ PERFORMANS SÜRECİ
Çevirmenliği bir meslek olarak benimseyip yıllarını veren herkesin bildiği gibi, yıllar içerisinde başta alan çevirmenleri olmak üzere tüm çevirmenler kendilerine özgü bir çeviri süreci ve yöntemleri geliştirirler. Bu sürecin parametreleri, zaman için yaşanan zorlukların tekrar yaşanmaması için geliştirilen kolaylıklar olabileceği gibi, çevirmenlerin birbirleriyle iletişimleri sırasındaki paylaşımları sonucunda da kazanılabilir.
Aynı şekilde, bütün çevirmenler bilir ki başarıyla gerçekleştirilen her çeviri projesiyle birlikte çeviri becerisi ve deneyimi bir adım daha ileri gider ve çevirmenliğimiz gelişme kaydeder. Bu gelişme genellikle geri dönüşümsüzdür yani geliştirilen beceriler zaman içinde kaybolmaz çünkü sağlanan gelişim beraberinde başarı ve saygınlık getirirken iş temposunun da artmasını sağlar. Artarak devam eden iş temposunda kazanılan birikimin kullanımı devam ettiği için kaybolmaz ve sürekli daha başarılı bir çeviri performansına doğru adım atmamızı sağlar.
Çeviri performans süreci konusundaki düşüncelerimi paylaşmadan önce bilmenizi isterim ki ortaya koyacağım tüm görüş ve önerilerim bireysel çeviri birikim ve deneyimim ışığında oluşmuş olup siz değerli meslektaşlarımın öneri ve katkılarına açıktır.
Çeviri sürecimizin ilk adımı, çevirisi yapılacak metnin okunmasıdır. Bu aşamayı çevirmenlerin birçoğu birinci okuma olarak adlandırılır. Bu aşamayı değerli meslektaşlarımızın bir kısmı bilgisayardan gerçekleştirirken, birçoğumuz metni kâğıda basılmış haliyle okumayı tercih ediyoruz.
Sonrasında, varsa metindeki yabancı kelimelerin ve daha da önemlisi terimlerin listesini çıkarıyoruz. Terimlerin dilbilgisi açısından kullanım şekli de büyük önem taşımaktadır.
Sonrasında ise çeviriye başlıyoruz. Çeviri sırasında dikkate aldığımız hususlar arasında, metnin çevirisinin kullanılacağı alan, örneğin herhangi bir tıp dergisinde yayınlanacak bir tıbbi makale ise ilgili derginin yazım kuralları, kullanılması isteniyorsa CAT TOOL ile ilgili veritabanı, metnin sahibinin kullanılmasını ve kullanımından kaçınılmasını özellikle istediği kelime ve terimler sayılabilir.
Ayrıca çeviri sırasında üzerinde durmamız gereken bir diğer konu ise kaynak ve çeviri metni arasındaki içerik ve zaman uyumudur. Bir başka deyişle, kaynak metindeki kelime ve ifadelerin mutlaka çeviri metninde de karşılık bulmuş olması son derece büyük önem taşımaktadır. Fiillerin etken veya edilgen olarak doğru kullanımı da yüksek çeviri kalitesinin sağlanmasında değerli katkı sunacaktır. Türkçe ve İngilizce dilleri arasındaki anlatım farklılıklarının görülmesi, iki dilden birinde olup diğerinde karşılık bulmayan tenslerin varlığı ile ilişkilendirilmiştir.

Çeviride kullanılan tablo ve şemaların mümkün olduğunca düzgün olması ve noktalama işaretlerinin özellikle rakamlı ifadelerde hedef dile uygun kullanımına dikkat edilmesinde yarar görülmektedir.

Metnin ve varsa şema ve/veya tabloların çevirisinden sonra kontrol prosedürlerine geçilir. Çeviri kontrol aşaması, bilgi altyapısı zayıf ve deneyimsiz piyasa çevirmenleri için kısaca imla denetimi ile geçiştirilecek bir aşama olarak görülse de aslında en az çeviri kadar dikkat ve konsantrasyon gerektiren ve belirli süreçlerin de uygulanmasına ihtiyaç gösteren son derece önemli bir süreçtir. Bundan dolayı çeviri kontrol sürecini başka bir paylaşımımızda ele almayı umuyorum.
Ümit Yakup DURAL
Biyolog / Medikal Çevirmen

Gösterim : 709
Aşağıdaki formu kullanarak yorum yazabilirsiniz