Yapay Zeka'nın Çeviriye ve Sektörüne Katkıları Üzerine

13.08.2015

Yapay Zeka'nın Çeviriye ve Sektörüne Katkıları Üzerine


El yazısından, daktiloya uzanan bir süreç. Zaman ilerledi. Bilgisayar kullanımı ile devrim gibi bir dönem yaşandı. El yazısı ile yazanlar, klavyelerde on parmak yazanlarla, saman kâğıtlarına dikte yaptıranlarla grafik tasarımı yapanlar arasında değişimin üzerinden de bir hayli zaman geçti böylece. 


"State of the art technology" ise artık günümüz çevirmeninin vazgeçilmezi haline dönüştü. Öyle ya, kısa bir süre öncesine gittiğimizde arkaya doğru uzayan monitörleri rahatlıkla hatırlayabiliriz. Şimdilerde ise vücut ısısını algılayan All-in One bilgisayarlar çevirmenlerin kullanımında ve mesleki dost olarak sınıflandırılabilecek nitelikte.

Günümüzde artık “image processing” ve “data processing” işlemleriyle mühendisler çevirmenlerin işlerini kolaylaştıracak projelere imza atsalar da üniversitelerin mütercim tercümanlık bölümleri ile mühendislik bölümleri arasında ortak projelerin gerçekleştirilmesi daha da anlamlı olacak kanısındayız. Diğer taraftan hayatımıza “makine çevirisi” ismiyle giren ve veri tabanı üzerinden işlem yapabilen yazılımların üstünden bir hayli vakit geçti. 

Günümüzde İnternet üzerinden çeviri yapabilen yazılımlar sayesinde çeviri sektöründe farkındalık düzeyi artarken beklentiler ise yine aynı düzeyde artmaya devam etmektedir. Bu sırada, son kullanıcı açısından tüm bu gelişmeler, maliyette etkinlik beklentisini de doğal olarak oluşturmaktadır. Bu bağlamda, son kullanıcı makine ile insan arasındaki çalışmayı karşılaştırmakta ve aynı şekilde şu seviyede yetersiz olmasına rağmen kaynak metnin kolaylığı dolayısıyla metnin makine tarafından işleme alınabileceğini de düşünmektedir. Çeviri konusunda farkındalığı olan son kullanıcı ise makine ile insan hizmetlerini karşılaştırırken “semantik” diyemese de kalite açısından karşılaştırılamayacağının farkında. 

Diğer taraftan, akıllı telefonlar ve diğer teknolojik vasıtalar sayesinde artık “image to text” işlemi ile çeviri sürecinin birlikte kullanılması; görülen bir metnin ekran üzerinde eş zamanlı olarak tercüme edilebilmesine olanak veriyor. Elbette, semantik yönü şu an için kabul edilebilir seviyede değil. Bununla beraber, nörologlar, dilbilimciler, çeviribilimciler ile mühendisler arasında ortak çalışmalar yapılarak geldiğimiz noktadan daha iyi seviyelerde olunabileceği açıktır. Tüm bu gelişmeler ışığında çevirmenlik mesleğinin geleceğinde “post editing” süreci yönetimi ve “yerelleştirme”, “düzeltme” gibi beşeri hizmetlerin bulunacağı ve bununla beraber günümüz çevirmenlik faaliyet ve alışkanlıklarının önümüzdeki dönemlerde olmayacağı/olamayacağı görünüyor gibi.

Emrah Büke     

 

Gösterim : 914
Aşağıdaki formu kullanarak yorum yazabilirsiniz